Nu, 1945 Een jaar lang dagelijks nieuws uit het bevrijdingsjaar in Groningen en Drenthe, met de middelen van nu
De Grote Markt in Groningen wordt weer hersteld na de verwoestingen.
1945

Nieuwsoverzicht 16 juni 1945: 'Laat de geschiedenis van het Scholtenhuis niet verdwijnen'

De Grote Markt in Groningen wordt weer hersteld na de verwoestingen.

Iedere dag lees je hier het belangrijkste nieuws van 75 jaar geleden. Vandaag: 16 juni 1945.

In Ons Vrije Nederland haalt een verslaggever vandaag met nostalgie herinneringen op aan de Oostwand van de Grote Markt in Groningen. Deze zijde van het plein werd in vier dagen tijd volledig verwoest. ‘Vlammenwerpers van de Canadezen hebben hun vernielend werk verricht, maar hoofdzakelijk toch hebben de Duitsers zelf de huizen en winkels in brand gestoken onder het motto: wij eraan, dan jullie ook! De sadisten!'

Vredig, tot de Duitsers kwamen

Speciale aandacht in het stuk voor het Scholtenhuis, genoemd naar de bekende Groninger industriële familie Scholten. Een vredig huis, aldus de journalist. Tot de Duitsers het pand in gebruik namen om hier de Sicherheitsdienst in te huizen. ‘Toen de beulen van de Gestapo zich behaaglijk vlijden in de zetels, kreeg het Scholtenshuis een naam die tot ver over de grenzen van Groningen berucht was’. 

‘O, als de geblakerde muren eens konden spreken! Hoeveel lieden – wiens enige misdaad was dat zij goede vaderlanders waren, die zich verzetten tegen de onderdrukker, zijn hier tot bloedens toe mishandeld? Hoeveel zijn er, half doodgeslagen en gepijnigd, van dit huis naar het Huis van Bewaring aan de Hereweg gebracht?’

Gedenksteen

Het pand is zwaar beschadigd tijdens de bevrijding en kan niet gered worden. De journalist vindt dat de geschiedenis niet met het pand moet verdwijnen. ‘We moeten het zichtbaar vertellen. Wat met dit verbrandde huis zal gebeuren weet ik niet. Het doet er niet toe. Als men maar, wanneer het geheel gereed is, een gedenksteen aanbrengt, waarop in sobere bewoordingen wordt verteld welk smartenhuis dit huis is geweest in de Duitse tijd.’ 

Deel dit artikel
Reageren? Correcties? Tips? Mail naar verhalen@ndcmediagroep.nl

Nu, 1945 is een project van Dagblad van het Noorden, in samenwerking met de Groninger Archieven, het Drents Archief en Herinneringscentrum Kamp Westerbork. In 2020 brengen we elke dag verhalen over diezelfde dag in 1945. Dat doen we op basis van interviews, ooggetuigenverslagen en papieren bronnen, zoals (verzets)kranten uit de oorlog. We brengen het nieuws van toen alsof het nu gebeurt, maar houden rekening met wat mensen toen wisten. Met Nu, 1945 willen we laten zien hoe het dagelijks leven er onze regio uitzag in het laatste oorlogsjaar.

Aan dit project werken mee:

  • Archiefonderzoek, verslaggeving en interviews: Jan-Willem Horstman, Stef Bekhuis, Bernd Otter, Annique Oosting en Leonie Sinnema
  • Video’s en beeld: Jeroen Kelderman
  • Projectcoördinatie: Annique Oosting
  • Design website: Pim Klomp
  • Bouw website: Afdeling Digital Development NDC Mediagroep en Alwin Wubs
  • Ontwerp beeldmerk: Harry Kasemir

Dit project is mede mogelijk dankzij subsidies van de provincies Groningen en Drenthe en steun van het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten.